«شاه گمشده» (The Lost King) فیلمی درام و کمدی محصول سال ۲۰۲۲ بریتانیاست که به کارگردانی استیون فریرز ساخته شده و بر اساس داستان واقعی کشف باستانشناسانهای شگفتانگیز، جستوجوی یک زن عادی برای یافتن آرامگاه گمشده ریچارد سوم، پادشاه انگلستان، را روایت میکند.
فیلیپا لنگلی، زنی که بهخاطر بیماری مزمنش در محل کار نادیده گرفته و از ارتقای شغلی محروم شده، پس از تماشای نمایشنامه «ریچارد سوم»، بهطرز عجیبی با این پادشاه بدنام تاریخ همذاتپنداری میکند و معتقد میشود روایت رسمی تاریخ درباره او ناعادلانه بوده است. فیلیپا که بهتدریج شروع به دیدن رؤیاهایی از روح ریچارد سوم میکند، به انجمن هواداران این پادشاه میپیوندد و تحقیقات گستردهای درباره محل دفن او آغاز میکند.
با پیگیریهای مداوم و اعتقادی که کمتر کسی جدی میگیرد، فیلیپا سرانجام باستانشناس دانشگاه لستر را متقاعد میکند به نظریهاش مبنی بر اینکه آرامگاه ریچارد سوم زیر یک پارکینگ مدرن قرار دارد، رسیدگی کند. با کمک کمکهای مالی مردمی و پشتکاری کمنظیر، حفاری آغاز میشود و در نخستین روز کاوش، اسکلتی کشف میشود که بهطرز باورنکردنی متعلق به همان پادشاه گمشده است؛ کشفی که سرانجام تاریخ رسمی را برای همیشه تغییر میدهد.
چرا این فیلم را ببینیم؟ «شاه گمشده» با ترکیب طنز ظریف بریتانیایی و روایتی الهامبخش از یک کشف واقعی تاریخی، داستان زنی معمولی را روایت میکند که با اعتقاد راسخش به کشفی بزرگ دست مییابد، حتی اگر جهان علمی رسمی اعتبار آن را از او دریغ کند. بازی درخشان بازیگر نقش فیلیپا، این ماجرای واقعی و کمتر شناختهشده را به تجربهای گرم، بامزه و در نهایت الهامبخش تبدیل کرده است. تصمیم فیلم برای نمایش ریچارد سوم بهصورت یک شبح خیالی که تنها فیلیپا او را میبیند، شیوهای خلاقانه و بصری برای بازنمایی وسواس شخصی او با این پادشاه فراموششده است. صحنه پایانی فیلم، که فیلیپا در جریان اعلام رسمی کشف تاریخی بهطرز ناعادلانهای در حاشیه قرار میگیرد، نقدی تلخ اما واقعی درباره نادیدهگرفتهشدن مشارکت افراد غیرآکادمیک در جهان علمی رسمی است. بازی درخشان استیو کوگان در نقش همسر سابق فیلیپا، که با وجود جدایی همچنان حامی واقعی رؤیای او باقی میماند، بعدی گرم و انسانی و صمیمانه به این ماجرای جستوجوی تاریخی میافزاید. کارگردانی استیون فریرز، که پیشتر با فیلمهایی درباره زنان عادی در برابر نظامهای بزرگ شناخته میشود، در این اثر نیز به همان مهارت آشنایش در روایت داستانهای واقعی الهامبخش وفادار میماند.